สำนักงานยุติธรรมจังหวัดฉะเชิงเทรา
www.jpo.moj.go.th/chachoengsao

 

เด็กและเยาวชนทำผิดแล้วจะมีโทษเป็นอย่างไร ?

เด็กและเยาวชนทำผิดแล้วจะมีโทษเป็นอย่างไร ?
วันที่ 23 กรกฎาคม 2556

 

                                                                  เด็กและเยาวชนทำผิดแล้วจะมีโทษเป็นอย่างไร

                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                             เตือนใจ  เจริญพงษ์

               สังคมบ้านเราขณะนี้พบว่าสถานการณ์การกระทำความผิดของเด็กและเยาวชน  มีอัตราสูงมาก หากไล่เรียงอายุของเด็กและเยาวชนที่ได้กระทำความผิด เริ่มตั้งแต่เรียนในระดับประถมต้น ประถมปลาย มัธยมขึ้นไปจนถึงมหาวิทยาลัย โดยมีอายุต่ำกว่า 10 ปีขึ้นไป  ซึ่งมีทั้งที่เรียนในระบบและนอกระบบ ยังไม่นับรวมกลุ่มเด็กเร่ร่อน สำหรับฐานความผิดที่เพิ่มมากขึ้นจนน่าเป็นห่วง คือผู้ใหญ่ใช้เด็กๆเป็นเครื่องมือในกระบวนการค้า และเสพยาเสพติด ความผิดเกี่ยวกับเพศ ความผิดเกี่ยวกับทรัพย์ การทำร้ายร่างกาย  ร่วมกันทำร้ายร่างกาย  กลุ่มเด็กแว้น  อีกส่วนหนึ่งมากลุ่มติดเกมส์ เป็นต้น

               ข้อเท็จจริงเหล่านี้เห็นทีนักกฎหมายในกระบวนการยุติธรรมจะนิ่งเฉย หรือ พิจารณาตามเนื้อผ้าของกฎหมายอย่างเดียวคงไม่เพียงพอเสียแล้ว เพราะรูปแบบการกระทำความผิดของเด็กและเยาวชนมีการพัฒนากันไปตามกระแสสังคม กลุ่มมิจฉาชีพเองได้ใช้เด็กและเยาวชนเป็นเครื่องมือและปรับกระบวนเล่ห์กลและหมกเม็ดต่างๆนานาล้ำยุคไปมากมาย จึงขอนำ “พ.ร.บ. ศาลเยาวชนและครอบครัว และวิธีพิจารณาคดีเยาวชนและ ครอบครัว พ.ศ. 2553  “เห็นว่ามีประโยชน์มาก กฎหมายที่ว่านี้.......ได้ประกาศในราชกิจจานุเบกษา เมื่อ 22 พฤศจิกายน 2553 และมีผลบังคับใช้ตั้งแต่ 22 พฤษภาคม 2554 สถิติของศาลยุติธรรมบอกว่า.....คดีเกี่ยวข้องกับเด็กและเยาวชน อยู่ที่ตัวเลข ปีละมากกว่า 5 หมื่นคดีแล้ว  นั่นก็ชัดแล้วว่ามีเด็กและเยาวชนมีการกระทำความผิดเกิดขึ้นตลอดเวลาและเพิ่มมากขึ้นจนน่าตกใจ

              กฎหมายใหม่ได้เน้นการคุ้มครองสิทธิ สวัสดิภาพ  และ วิธิปฏิบัติต่อ..เด็ก..เยาวชน.. สตรี และบุคคลในครอบครัวว่าเป็นไปตาม....รัฐธรรมนูญ .....อนุสัญญาเด็ก และ อนุสัญญาว่าด้วยการเลือกปฏิบัติต่อสตรีในทุกรูปแบบ หลายปีที่ผ่าน มีปัญหาจากการกระทำผิดของเด็กและเยาวชนเกิดขึ้นมากมาย หลากหลายรูปแบบ ประเด็นปัญหาที่ตามมา คือ .....เมื่อเด็กและเยาวชนได้กระทำการที่กฎหมายบัญญัติ.....ไว้ว่าเป็นความผิด เด็กและเยาวชนจะต้องรับโทษ ตามกฎหมายหรือไม่เป็นที่ยอมรับโดยทั่วไปว่าเด็กและเยาวชน มีวุฒิภาวะที่แตกต่างจากผู้ใหญ่
ทั้งด้านการเรียนรู้ ด้านอารมณ์และพฤติกรรม  ความรู้สึกผิดชอบชั่วดี มีประสบการณ์ในการดำรงชีวิตน้อยกว่าผู้ใหญ่มาก ซึ่งอาจเป็นสาเหตุที่ทำให้เด็กและเยาวชนกระทำความผิด  

             ดังนั้น จึงต้อง....มีการกำหนดหลักเกณฑ์ การดำเนินกระบวนพิจารณาคดีที่เกี่ยวกับเด็กและเยาวชนไว้เป็นพิเศษแตกต่างจากคดีธรรมดาทั่วไปเพื่อสวัสดิภาพของเด็กและเยาวชน
ปัจจุบันได้มีการจัดตั้ง.....ศาลเยาวชนและครอบครัวครอบคลุมทุกจังหวัดทั่วประเทศ 
พระราชบัญญัติศาลเยาวชนและครอบครัวและวิธีพิจารณาคดีเยาวชนและครอบครัว พ.ศ. 2553 ดังกล่าว มีอำนาจพิจารณาพิพากษาหรือมีคำสั่งในคดีซึ่งเด็กและเยาวชนต้องหาว่ากระทำความผิดทางอาญา ไม่ว่าจะเป็นความผิดตามประมวลกฎหมายอาญาหรือความผิดตามพระราชบัญญัติอื่นๆ คดีอาญาที่โอนมาจากศาลธรรมดา ในกรณีที่จำเลยอายุยังไม่เกิน 20 ปี บริบรูณ์ เนื่องจากศาล ที่พิจารณาคดีนั้นได้พิจารณาโดยคำนึงถึงร่างกาย สติปัญญา สุขภาพ ภาวะแห่งจิตและนิสัยแล้ว เห็นว่าบุคคลนั้นยังมีสภาพเช่นเดียวกันเด็กและเยาวชน คดีครอบครัว คดีคุ้มครองสวัสดิภาพ และคดีอื่นที่มีกฎหมายบัญญัติ ให้เป็นอำนาจหน้าที่ของศาลเยาวชนและครอบครัวคดีอาญา.....
ที่มีข้อหาว่าเด็กหรือเยาวชนกระทำความผิด ให้ถืออายุเด็กหรือเยาวชนนั้นในวันที่การกระทำความผิดได้เกิดขึ้น โดย “เด็ก” หมายความว่า..............บุคคลอายุยังไม่เกิน 15 ปีบริบูรณ์ จากแต่เดิม ที่กำหนดให้ “เด็ก” หมายความว่า....บุคคลอายุเกิน 7 ปีบริบูรณ์ แต่ยังไม่เกิน 14 ปีบริบูรณ์ และ“เยาวชน” หมายความว่า... บุคคลอายุเกิน 15 ปีบริบูรณ์ แต่ยังไม่ถึง 18 ปีบริบูรณ์ 
จากแต่เดิม ที่กำหนดให้ “เยาวชน” หมายความว่า......... บุคคลอายุเกิน 14 ปีบริบูรณ์ แต่ยังไม่ถึง 18 ปีบริบูรณ์ การแก้ไขเรื่องอายุเด็กและเยาวชนเป็นไปเพื่อให้สอดคล้องกับประมวลกฎหมายอาญา 
           การออกหมายจับเด็กและเยาวชนให้ศาลคำนึงถึงการคุ้มครองสิทธิเด็กหรือเยาวชนเป็นสำคัญ โดยเฉพาะในเรื่องอายุ เพศ และอนาคตของเด็กหรือเยาวชนที่พึงได้รับการพัฒนาและปกป้องคุ้มครอง หากการออกหมายจับจะมีผลกระทบกระเทือนต่อจิตใจของเด็กหรือเยาวชนอย่างรุนแรงโดยไม่จำเป็น ให้พยายามเลี่ยงการออกหมายจับ โดยใช้วิธีติดตามตัวเด็กหรือเยาวชนนั้นด้วยวิธีอื่นก่อนการจับกุมและควบคุมเด็กและเยาวชนต้องกระทำโดยละมุนละม่อม โดยคำนึงถึงศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์และไม่เป็นการประจานเด็กหรือเยาวชนนอกจากนั้น ห้ามมิให้เจ้าพนักงานผู้จับกุมเด็กหรือเยาวชน หรือพนักงานสอบสวนจัดให้มีหรืออนุญาตให้มีหรือยินยอมให้มีการถ่ายภาพหรือบันทึกภาพเด็กหรือเยาวชนซึ่งต้องหาว่ากระทำความผิด เว้นแต่เพื่อประโยชน์ในการสอบสวน การสอบสวนต้องกระทำในสถานที่ที่เหมาะสม โดยไม่เลือกปฏิบัติและไม่ปะปนกับผู้ต้องหาอื่นหรือมีบุคคลอื่นที่ไม่เกี่ยวข้องอยู่ในสถานที่นั้นอันมีลักษณะเป็นการประจานเด็กหรือเยาวชน

           กฎหมายใหม่ได้เพิ่มมาตรการพิเศษแทนการดำเนินคดีอาญาเข้ามา เป็นการนำมาตรการทางเลือกอื่นมาใช้แทนการดำเนินคดีตามช่องทางปกติ เปิดโอกาสให้ผู้เสียหายหรือชุมชนมีส่วนร่วมในการจัดทำแผนแก้ไขบำบัดฟื้นฟูเด็กในกรณีที่..เด็กหรือเยาวชน...สำนึกในการกระทำก่อนฟ้องคดี เมื่อคำนึงถึงอายุ ประวัติ ความประพฤติ สติปัญญา การศึกษาอบรม สภาพร่างกาย สภาพจิต อาชีพ ฐานะ และเหตุแห่งการกระทำความผิดแล้วหากผู้อำนวยการสถานพินิจพิจารณาเห็นว่า....เด็กหรือเยาวชนนั้นอาจกลับตนเป็นคนดีได้โดยไม่ต้องฟ้อง ให้จัดทำแผนแก้ไขบำบัดฟื้นฟูให้เด็กหรือเยาวชนปฏิบัติ ทั้งนี้ เพื่อแก้ไปรับเปลี่ยนความประพฤติของเด็กหรือเยาวชน บรรเทา ทดแทน หรือชดเชยความเสียหายแก่ผู้เสียหายหรือเพื่อให้เกิดความปลอดภัยแก่ชุมชนและสังคม แล้วเสนอความเห็นประกอบแผนแก้ไขบำบัดฟื้นฟู...ต่อพนักงานอัยการเพื่อพิจารณา ทั้งนี้ การจัดทำแผนแก้ไขบำบัดฟื้นฟู ต้องได้รับความยินยอมจากผู้เสียหายและเด็กหรือเยาวชนด้วยหากพนักงานอัยการเห็นว่าแผนแก้ไขบำบัดฟื้นฟูได้เป็นไป เพื่อประโยชน์สูงสุดของเด็กหรือเยาวชนแล้ว เพื่อประโยชน์แห่งความยุติธรรมให้พนักงานอัยการเห็นชอบกับแผนดังกล่าว

...และให้มีการดำเนินการตามแผนแก้ไขบำบัดฟื้นฟูดังกล่าวได้ทันที พร้อมทั้งให้รายงานให้ศาลทราบ ในกรณีที่ปรากฏข้อเท็จจริงแก่ศาลว่า....กระบวนการจัดทำแผนแก้ไขบำบัดฟื้นฟูนั้นไม่ชอบด้วยกฎหมาย ให้ศาลพิจารณาสั่งตามที่เห็นสมควรในศาลที่มีอำนาจพิจารณาคดีเยาวชนและครอบครัวให้กระทำเป็นการลับ และเฉพาะบุคคลที่เกี่ยวข้องกับคดีเท่านั้น มีสิทธิเข้าฟังการพิจารณาคดีได้ ทั้งมีอำนาจใช้วิธีการสำหรับเด็กและเยาวชนแทนการลงโทษอาญาหรือวิธีการเพื่อความปลอดภัยโดยการเปลี่ยนโทษจำคุกหรือกักกัน เป็นการส่งตัวเด็กหรือเยาวชนไปควบคุมเพื่อฝึกอบรมในสถานที่ที่กำหนดไว้ หรือสถานที่อื่นที่จัดตั้งขึ้นตามกฎหมายและศาลเห็นสมควร ตามเวลาที่ศาลกำหนด แต่ต้องไม่เกินกว่าเด็กหรือเยาวชนนั้นมีอายุครบ 24 ปีบริบูรณ์ หรือการเปลี่ยนโทษปรับเป็นการคุมความประพฤติการที่เด็กกระทำความผิด.....อาจเกิดจากบิดามารดาปล่อยปะละเลย หรือบุคคลอื่นชักจูงหรือส่งเสริม ตามพระราชบัญญัติคุ้มครองเด็ก พ.ศ. 2546 มาตรา 26 (3) กำหนด ห้ามมิให้ผู้ใดบังคับ ขู่เข็ญ ชักจูง ส่งเสริม หรือยินยอมให้เด็ก (บุคคลที่มีอายุยังไม่เกิน 15 ปีบริบูรณ์) ประพฤติตนไม่สมควร หรือน่าจะทำให้เด็กมีความประพฤติเสี่ยงต่อการกระทำความผิด 
ผู้ฝ่าฝ่าฝืนต้องรับผิดทางอาญาจำคุกไม่เกิน 3 เดือน หรือปรับไม่เกินสามหมื่นบาท หรือทั้งจำ ทั้งปรับ ดังนั้น...บิดามารดาหรือบุคคลอื่นใดอาจต้องรับโทษทางอาญาหากฝ่าฝืนกฎหมายโดยยินยอมให้เด็กกระทำความผิด

            เด็กและเยาวชนเป็นทรัพยากรที่จะเติบโตไปเป็นกำลังสำคัญของชาติในอนาคต หากเด็กและเยาวชนได้รับการดูแลอย่างถูกต้อง ได้รับการส่งเสริมให้มีความประพฤติดี มีคุณธรรมและปลูกฝังให้มีจิตสำนึกที่ดี ย่อมเป็นผลดีแก่สังคมและประเทศชาติ  การบังคับใช้กฎหมายอย่างมีประสิทธิภาพของกระบวนการยุติธรรมที่เกี่ยวกับเด็กและเยาวชนนั้นเป็นกลไกสำคัญในการแก้ไขปัญหาเพื่อให้เด็กและเยาวชนมีโอกาสกลับตัวเป็นคนดีและป้องกันไม่ให้เด็กและเยาวชน ซึ่งเป็นอนาคตของชาติกระทำความผิดซ้ำอีก

          ก็หวังว่าเมื่อมีกฎหมายใหม่ที่ว่านี้ออกมาใช้กันแล้วคงไม่เพียงพอ พ่อ-แม่ ผู้ปกครอง สถาบันการศึกษา ชุมชน  นักธุรกิจ สถานประกอบการ  และสังคมโดยรวม ***ต้องมีจิตสำนึกร่วมกันในอันที่จะช่วยกันอบรมบ่มนิสัยให้ลูกหลาน เยาวชนไทยได้เป็น.. เด็กดี…ผู้ใหญ่ที่ดี และคนดีของสังคม เพื่อการอยู่ร่วมอย่าง..มีความสุข …และนำพาชาติไปในทิศทางที่ดีและเจริญอย่างยั่งยืนต่อไป

 

.....................................................

วันที่เผยแพร่ :

วันพฤหัสบดี, 17 ตุลาคม 2013